زەکات — خێری ساڵانەی واجب — لەسەر سامان جێبەجێ دەبێت، لەوانە سەرمایەی مامەڵە و قازانجەکان، کاتێک مەرجەکان تەواو دەبن. زۆرێک لە بازرگانان لێی بێئاگان؛ تێگەیشتن لە بنەماکان یارمەتیت دەدات ئەم ستوونە جێبەجێ بکەیت.
کەی زەکات واجب دەبێت
زەکات بەگشتی لەسەر ئەو سامانە واجب دەبێت کە ساڵێکی مانگی تەواو لەسەر نیساب ڕاگیراوە (کەمترین بڕ کە بەشێوەی نەریتی بە بەهای زێڕ یان زیو بەستراوەتەوە). سەرمایەی مامەڵە و قازانجە کۆبووەکان بەگشتی بە سامانی زەکاتدار دەژمێردرێن، وەک پارەی نەقد و کاڵای بازرگانی.
چۆن بەگشتی دەژمێردرێت
ڕێگەیەکی باو مامەڵە لەگەڵ بەهای پاکی شلی هەژماری مامەڵە دەکات (سەرمایە کۆی قازانج، کەمکراوەی هەر ئەرکێکی ڕاستەقینە) وەک سامانی زەکاتدار، بە جێبەجێکردنی ڕێژەی ستانداردی ٢.٥٪ بە ساڵانە کاتێک نیساب و مەرجی ساڵی مانگی تەواو دەبن. ڕێگاکان لەوانەیە جیاواز بن، بۆیە وردەکارییەکان گرنگن.
ڕاستکردنەوەی بابەتەکە
لەبەر ئەوەی بارودۆخی تاکەکەسی و ڕێگای زانایان جیاوازن — چۆنیەتی مامەڵە لەگەڵ مەرکەزە کراوەکان و لیڤەرەج و کاتبەندی — پرسیار لە زانایەکی شارەزا یان ژمێرەرێکی زەکاتی متمانەپێکراو بکە بۆ بارودۆخەکەت. جێبەجێکردنی زەکات سامان پاک دەکاتەوە و بەشێکە لە مامەڵەکردن لەگەڵ مامەڵە لە چوارچێوەیەکی ئیسلامیدا.
خاڵە سەرەکییەکان
- زەکات بەگشتی لەسەر سەرمایەی مامەڵە و قازانج لەسەر نیساب بۆ ساڵێکی مانگی واجبە.
- ڕێگەیەکی باو ٢.٥٪ لەسەر بەهای پاکی شلی هەژمار بە ساڵانە جێبەجێ دەکات.
- ڕێگاکان جیاوازن — پرسیار لە زانا یان ژمێرەری متمانەپێکراو بکە.